Leerkrachten zijn mensen met idealen, die hun steentje willen bijdragen aan de toekomst die onze kinderen zijn. Ze helpen de kinderen groot worden, om zo, uiteindelijk, een volwaardig mens te zijn en een zinvolle bijdrage te kunnen leveren aan de maatschappij. Leerkrachten zorgen graag, voor de kinderen, maar ook voor elkaar. Dat te zien doet me goed. Het laat mij zien dat een leerkracht niet de baas is op haar eilandje dat de klas heet, maar een onderdeel is van een organisatie waarin je samen de kinderen begeleidt en voor ze zorgt.
Met nadruk moet het verschil gemaakt worden tussen zorgen voor en verantwoordelijk zijn voor. Verantwoordelijk zijn we voor onze eigen keuzes, acties en cosequenties die daaruit volgen. Zorgen doen we voor een ander, omdat we dat willen, om samen aan een mooie organisatie te bouwen. De theorie is mooi, daarmee een goed en nobel streven. De praktijk laat echter zien dat de balans soms ver te zoeken is. We voelen ons zo verantwoordelijk voor het resultaat van de organisatie, dat we geneigd zijn verantwoordelijkheden bij een ander weg te nemen. Hierdoor, omdat we doorschieten in dit gedrag, komen we niet meer toe aan onze eigen taken.
Zelf schiet ik met enige regelmaat in deze valkuil; ik pak de zaken op die eigenlijk op het bordje van een collega horen. “Ik doe het wel even snel, dat vindt die collega ook vast fijn.” Ik blij omdat ik nu zeker weet dat het naar mijn tevredenheid is, en mijn collega is ook blij, want die heeft het niet hoeven doen! Het klinkt mooi, maar het tegendeel is waar. Ik neem teveel op mijn bordje en kom hierdoor niet meer toe aan de zaken die echt op mijn bordje liggen en van mij verwacht worden in de organisatie. Mijn collega is zeker niet blij, ik pak niet alleen taken bij haar weg, maar ook verantwoordelijkheid en bevoegdheid, met vraagtekens en wellicht gevoelens van onzekerheid eraan gekoppeld.

De afgelopen maanden heb ik wederom geleerd dat twee dingen in een organisatie van wezenlijk belang zijn; ruimte hebben voor succeservaringen en ruimte krijgen om fouten te maken. Trek hem nog wat breder door en we praten over de basisbehoeften van Luc Stevens.

Joeri

Joeri schrijft regelmatig een blog voor Linca - verder met leiderschap in het onderwijs